Laden Evenementen

Tolerantie College: 1572: Tolerantie voor beginners

In vier Tolerantie Colleges onderzoekt culturele vrijplaats de Koppelkerk met prominente wetenschappers wat tolerantie inhoudt, wat het van ons vraagt en wat haar grenzen zijn. De colleges vinden plaats in het kader van het nationale herdenkingsjaar ‘1572 – De Geboorte van Nederland’. In het eerste Tolerantie College op donderdag 21 april 2022 beet hoogleraar vroegmoderne Nederlandse geschiedenis Judith Pollmann het spits af met ‘Tolerantie voor beginners. Bredevoort en de Nederlandse burgeroorlog van 1572’.

Tekst gaat verder onder de foto.

1572- Burgeroorlog in de Nederlanden

Op 1 april 1572 veroverden de watergeuzen ‘in naam van Oranje’ het kleine stadje Den Briel, het huidige Brielle. Achteraf zouden de burgers van de Hollandse en Zeeuwse steden de gebeurtenissen van 1572 gaan zien als het begin van een ‘bevrijding’, waarin zij ook zelf een heldenrol gespeeld hadden. Zo kwam het jaar ook terecht in de schoolboeken, als de oorsprongsmythe van een Nederland dat trots was op zijn vrijheid en zijn tolerantie. 

Vrijheid en tolerantie: voor wie?

Maar in die versie van de geschiedenis was er veel dat buiten beeld bleef. Voor de meeste inwoners van de Nederlanden bracht 1572 geen bevrijding. Zo ook in de Achterhoek, waar de bevolking in 1572 tegen wil en dank te maken kreeg met een snelle machtsovername door Oranjes zwager, Willem van den Bergh.

Religievrede: het ideaal en de praktijk

En hoewel Oranje al jaren een voorstander was van religievrede, en betoogde dat katholieken en protestanten vreedzaam naast elkaar konden leven, kwam daar niets van terecht. Tolerantie willen was één ding, veel moeilijker was het om die in praktijk te brengen. Overal werden er katholieke kerken en kloosters geplunderd en priesters opgejaagd. De katholieke meerderheid van de bevolking kon al snel niet meer in de eigen kerk terecht.

Wat betekende 1572 voor de Achterhoek?

In deze lezing onderzoekt historicus Judith Pollmann waarom het ideaal van religievrede in 1572 vrijwel meteen ondergesneeuwd raakte, en wat dat betekende voor de inwoners van de Bredevoort en de Achterhoek.

Judith Pollmann

Judith Pollmann

hoogleraar vroegmoderne Nederlandse geschiedenis aan de Universiteit Leiden

Judith Pollmann is gespecialiseerd in de geschiedenis van de Tachtigjarige Oorlog. Samen met Raymond Fagel schreef zij het boek ‘1572 – Burgeroorlog in de Nederlanden’, dat zojuist is verschenen bij uitgeverij Prometheus.

 

1572: Tolerantie voor beginners 1

1572 - De Geboorte van Nederland

De Tolerantie Colleges maken onderdeel uit van een breed programma ‘1572 – De Geboorte van Nederland’. Ze zijn te volgen in een reeks, maar ook los van elkaar. De Tolerantie Colleges worden mede mogelijk gemaakt met steun van Provincie Gelderland, Gemeente Aalten en Stichting De Gaostok.

    Tolerantie College: 4. De dialoog tussen andersdenkenden

    22 sep @ 20:00 - 22:00

    De Koppelkerk staat in het kader van het herdenkingsjaar 1572 met vier Tolerantie Colleges van prominente wetenschappers stil wat tolerantie betekent en van ons als burger vraagt. De polarisatie vierde hoogtij in 1572, maar ook nu staan partijen lijnrecht tegenover elkaar - denk alleen maar aan het coronadebat. Op donderdag 22 september sluit Hoogleraar Taal en Communicatie Hedwig te Molder de Tolerantie Colleges af met de vraag hoe we de dialoog kunnen bevorderen tussen andersdenkenden.

    Tolerantie College: 2. De grenzen van tolerantie

    13 okt @ 20:00 - 22:00

    ‘Als we ongelimiteerd tolerant zijn, zelfs tegenover hen die zelf intolerant zijn, dan zal de tolerante mens te gronde gaan, en met hem de tolerantie’, aldus Popper in 1945. Waar liggen de grenzen van tolerantie? Daarover spreekt Hoogleraar Verdraagzaamheid en Rechtsfilosoof Bastiaan Rijpkema in het tweede Tolerantie College, op 13 oktober in de Koppelkerk.

Wanneer?

Datum:
21 april 2022 t/m 31 december 2024
Entree:
Gratis
 

Waar?

Koppelkerk
Koppelstraat 35
Bredevoort, 7126 AG Nederland
Verdieping
Kunsten
Boeken